Mostownictwo · WR-M-12

Obliczenia światła mostu

Wymiarowanie przekroju mostowego ze względu na warunki hydrauliczne według wytycznych WR-M-12 — „Wytyczne obliczania świateł drogowych mostów i przepustów hydraulicznych”, wersja 01 z 2 marca 2021 r.

Przekrój mostowy z dnem nierozmywalnym (podrozdz. 5.3.2). Dno nie ulegnie pogłębieniu, jeżeli średnia prędkość w przekroju nie przekroczy prędkości nierozmywającej vnr (dno naturalne) lub dopuszczalnej vd (dno umocnione).

Dane przekroju

m³/s
Dla mostów prawdopodobieństwo przewyższenia p = 0,5% (pkt 4.4).
m n.p.m.
m n.p.m.
Średnia głębokość hmn = zm − rzędna dna.
m
Do kontroli warunku z pkt 4.2(14): światło brutto nie może być mniejsze od szerokości koryta głównego.

Współczynnik wydatku μm

Przy świetle < 30 m: Qm zwiększone o 15% (pkt 4.9(1)) oraz μm zmniejszone o 0,05 (pkt 5.3.2).

Prędkość obliczeniowa

Dla przedziałów podstawiana jest wartość dolna (bezpieczna) — można ją nadpisać poniżej.
m/s
Dotyczy tablic 5.2.2 i 5.2.3. Dla gruntów spoistych przy h > 3,0 m przyjmuje się wartość jak dla h = 3,0 m. Nie stosować dla koryt umocnionych (tab. 5.2.4).
Zastrzeżenie. Wyniki obliczeń oraz prezentowane dane mają charakter wyłącznie poglądowy i służą do wstępnego szacowania. Nie stanowią projektu, ekspertyzy ani opinii technicznej. Autor serwisu nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania wyników ani za skutki decyzji podjętych na ich podstawie. Każdy wynik należy zweryfikować samodzielnie, zgodnie z wytycznymi WR-M-12 oraz obowiązującymi przepisami — przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia.

Przekrój mostowy z dnem rozmywalnym (podrozdz. 5.3.1). Obliczenia oparte na warunku zachowania ciągłości ruchu rumowiska w korycie głównym oraz na porównaniu prędkości z prędkościami nierozmywającymi na terenach zalewowych. Schemat obliczeniowy: przekrój dwudzielny (koryto główne + oba tarasy łącznie).

Przekrój niezabudowany

m³/s
m
m²
m
m²
Podział wg przepustowości K = (1/n)·F·h2/3 (dla koryt szerokich R ≈ h). Metoda pomocnicza — WR-M-12 zakłada, że podział wynika z obliczeń przepływu w korycie wielodzielnym.

Przekrój mostowy

m
m
m
Program porówna tę wartość z wymaganą minimalną Lzbr,min i przeliczy rzeczywisty rozdział przepływu.
m/s
Zastrzeżenie. Wyniki obliczeń oraz prezentowane dane mają charakter wyłącznie poglądowy i służą do wstępnego szacowania. Nie stanowią projektu, ekspertyzy ani opinii technicznej. Autor serwisu nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania wyników ani za skutki decyzji podjętych na ich podstawie. Każdy wynik należy zweryfikować samodzielnie, zgodnie z wytycznymi WR-M-12 oraz obowiązującymi przepisami — przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia.

Rozmycie lokalne (wybój) przy filarze mostowym — podrozdz. 5.4. Głębokość wyboju liczona jest od poziomu dna rozmytego, wyznaczonego wcześniej wg podrozdz. 5.3.1. Głębokość wyboju należy obliczać dla każdego filara oddzielnie.

Filar

Filar z dwóch okrągłych elementów ustawionych jeden za drugim traktuje się jak filar typu C. Przy innych kształtach przyjmuje się K₁ jak dla najbliższego schematu z rys. 5.4.2.
m
m
°
bz = l·sinα + b·cosα. Wg pkt 4.6(1) kąt nie powinien przekraczać 15°. Dla filara typu C: bz = b przy dowolnym α.

Warunki przepływu

m
W przekroju niezabudowanym, w osi podpory „i”.
m
Średnia w korycie głównym pod mostem (hgr).
vi = (1/ni) · hi2/3 · I1/2 — średnia w pionie prędkość napływu wody na i-ty filar.

Podłoże cieku

m
Średnica, poniżej której zawarte jest 90% masy rumowiska.
°
Do wyznaczenia zasięgu ubezpieczenia dna: Sw = hw/tgαd.
Uwaga do odczytu wykresów. Współczynniki K2 (rys. 5.4.3) i K3 (rys. 5.4.4) odczytywane są w wytycznych z wykresów. W kalkulatorze zastąpiono je cyfrową aproksymacją tych wykresów (interpolacja liniowa po punktach węzłowych), co może dawać niewielkie różnice względem odczytu ręcznego. Przy projektowaniu należy odczytać wartości bezpośrednio z rysunków WR-M-12.
Zastrzeżenie. Wyniki obliczeń oraz prezentowane dane mają charakter wyłącznie poglądowy i służą do wstępnego szacowania. Nie stanowią projektu, ekspertyzy ani opinii technicznej. Autor serwisu nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania wyników ani za skutki decyzji podjętych na ich podstawie. Każdy wynik należy zweryfikować samodzielnie, zgodnie z wytycznymi WR-M-12 oraz obowiązującymi przepisami — przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia.

Podstawy teoretyczne

Światło mostu wynika z warunku przeprowadzenia przepływu miarodajnego bez nadmiernego spiętrzenia wody powyżej mostu i bez nadmiernych rozmyć koryta. WR-M-12 rozdziela dwa przypadki obliczeniowe zależnie od tego, czy dno w przekroju mostowym jest rozmywalne, czy nie.

Dno nierozmywalne (5.3.2.1):   L = Qm / (μm · hmn · v)

Dno rozmywalne (5.3.1.2):   Qg = Qog · (Lg/Bog)3/4 · Pmax9/8

Rozmycie lokalne (5.4.1):   hw = K1K2(av+K3) · vi2/g − c

Obliczenia prowadzi się dla przepływu miarodajnego o prawdopodobieństwie przewyższenia p = 0,5% dla mostów oraz p = 1,0% dla przepustów hydraulicznych. Wyznaczone światło stanowi wartość minimalną — o ostatecznej długości mostu decydują także warunki terenowe, podział na przęsła, wymagania żeglugowe i przeciwpowodziowe.

Wzorce i standardy rekomendowane przez Ministra właściwego ds. transportu nie stanowią przepisów techniczno-budowlanych w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, zgodnie z ustawą o drogach publicznych przeznaczone są do dobrowolnego stosowania i nie zwalniają osób wykonujących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie z odpowiedzialności zawodowej.

Źródło: WR-M-12 „Wytyczne obliczania świateł drogowych mostów i przepustów hydraulicznych”, wersja 01, obowiązuje od 2021.03.02. Rekomendował Minister Infrastruktury w dniu 2 marca 2021 r. (DDP-4.0600.2.2021). © Skarb Państwa — Minister Infrastruktury.